Devlet Memurunun Disiplin Cezaları Nelerdir? 657 Sayılı Kanuna Göre Kapsamlı Rehber
Devlet memurunun disiplin cezaları: uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe durdurma ve memurluktan çıkarma. Fiiller, süreler, savunma ve itiraz 657’ye göre.

Devlet memurunun disiplin cezaları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinde beş başlık altında sayılır: uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarma. Kanun her cezanın tanımını ve o cezayı gerektiren fiilleri tek tek yazar. Bu yazıda cezaların tamamını, kimin vereceğini, sürelerini, savunma ve itiraz haklarını yalnızca 657 sayılı Kanun metnine dayanarak anlatıyoruz.
Beş disiplin cezası ve her birini gerektiren fiiller, cezayı verecek merciler, zamanaşımı ve karar süreleri, savunma hakkı, itiraz, cezaların sonuçları, özlük dosyasından silinme ve görevden uzaklaştırma.
Disiplin Cezası Nedir ve Hangi Hâllerde Verilir?
Kanun, kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacıyla bir ilke koyar. Kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve yönetmeliklerin devlet memuru olarak emrettiği ödevleri yurt içinde veya dışında yerine getirmeyenlere, uyulmasını zorunlu kıldığı hususları yapmayanlara ve yasakladığı işleri yapanlara disiplin cezası verilir (Madde 124).
Verilecek ceza, durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre 125. maddede sıralanan cezalardan biridir. Disiplin amirleri ise kurumların kuruluş ve görev özellikleri dikkate alınarak, Devlet Personel Başkanlığı’nın görüşüne dayanılarak özel yönetmeliklerde belirlenen amirlerdir.
Madde 125, özel kanunların disiplin suçlarına ve cezalarına ilişkin hükümlerinin saklı olduğunu belirtir. Yani öğretmen, polis, asker ve benzeri özel kanunlarla yönetilen görevlilerde farklı hükümler uygulanabilir.
Disiplin Cezalarına Genel Bakış: Hafiften Ağıra Beş Ceza

Ceza | Tanım | Kararı veren |
|---|---|---|
Uyarma | Memura, görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiğinin yazı ile bildirilmesi | Disiplin amiri |
Kınama | Memura, görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesi | Disiplin amiri |
Aylıktan kesme | Memurun brüt aylığından 1/30 ile 1/8 arasında kesinti yapılması | Disiplin amiri |
Kademe ilerlemesinin durdurulması | Fiilin ağırlık derecesine göre memurun bulunduğu kademede ilerlemesinin 1 ile 3 yıl durdurulması | Disiplin kurulu kararı alındıktan sonra atamaya yetkili amir |
Devlet memurluğundan çıkarma | Bir daha Devlet memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarma | Yüksek disiplin kurulu kararı ile |
AYLIKTAN KESME
1/30 – 1/8
Brüt aylıktan kesinti oranı
KADEME DURDURMA
1 – 3 yıl
Bulunduğu kademede ilerleme durur
ÇIKARMA
Bir daha atanmama
Memurluktan çıkarılan kişi atanamaz
1. Uyarma Cezası ve Gerektiren Fiiller
Uyarma, cezaların en hafifidir. Memura görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiği yazı ile bildirilir. Kanuna göre uyarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmî belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak
Özürsüz veya izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak, görev mahallini terk etmek
Kurumca belirlenen tasarruf tedbirlerine riayet etmemek
Usulsüz müracaat veya şikâyette bulunmak
Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak
Görevine veya iş sahiplerine karşı kayıtsızlık göstermek veya ilgisiz kalmak
Belirlenen kılık ve kıyafet hükümlerine aykırı davranmak
Görevin işbirliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranışlarda bulunmak
2. Kınama Cezası ve Gerektiren Fiiller
Kınama, memura görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir. Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmî belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak
Eşlerinin, reşit olmayan veya mahcur olan çocuklarının kazanç getiren sürekli faaliyetlerini belirlenen sürede kurumuna bildirmemek
Görev sırasında amire hal ve hareketi ile saygısız davranmak
Hizmet dışında Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak
Devlete ait resmî araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak
Devlete ait resmî belge, araç, gereç ve benzeri eşyayı kaybetmek
İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele ve iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak
İş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataşmak
Görev mahallinde genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak ve bu tür yazı yazmak, işaret, resim ve benzeri şekiller çizmek ve yapmak
Verilen emirlere itiraz etmek
Borçlarını kasten ödemeyerek hakkında yasal yollara başvurulmasına neden olmak
Kurumların huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak
Yetkili olmadığı hâlde basına, haber ajanslarına veya radyo ve televizyon kurumlarına bilgi veya demeç vermek
Uyarma ile kınamada aynı fiil “kayıtsızlık” ve “düzensizlik” (uyarma), “kusurlu davranmak” (kınama) ve “kasıtlı olarak yapmamak” (aylıktan kesme) diye derecelenir. Fiilin kasıtlı olup olmaması ve ağırlığı, cezanın derecesini belirler.
3. Aylıktan Kesme Cezası ve Gerektiren Fiiller
Aylıktan kesme, memurun brüt aylığından 1/30 ile 1/8 arasında kesinti yapılmasıdır. Ceza, verildiği tarihi takip eden ay başında uygulanır (Madde 132). Aylıktan kesmeyi gerektiren fiil ve haller şunlardır:
Kasıtlı olarak; verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, görevle ilgili resmî belge, araç ve gereçleri korumamak, bakımını yapmamak, hor kullanmak
Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek
Devlete ait resmî belge, araç, gereç ve benzerlerini özel menfaat sağlamak için kullanmak
Görevle ilgili konularda yükümlü olduğu kişilere yalan ve yanlış beyanda bulunmak
Görev sırasında amirine sözle saygısızlık etmek
Görev yeri sınırları içerisinde herhangi bir yerin toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz olarak kullanılmasına yardımcı olmak
Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak
4. Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezası ve Gerektiren Fiiller
Bu ceza, fiilin ağırlık derecesine göre memurun bulunduğu kademede ilerlemesinin 1 ile 3 yıl durdurulmasıdır. Kademe ilerlemesinin durdurulmasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
Göreve sarhoş gelmek, görev yerinde alkollü içki içmek
Özürsüz ve kesintisiz 3 ile 9 gün göreve gelmemek
Görevi ile ilgili olarak her ne şekilde olursa olsun çıkar sağlamak
Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak
Görev yeri sınırları içinde herhangi bir yeri toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz kullanmak veya kullandırmak
Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek
Ticaret yapmak veya Devlet memurlarına yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak
Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak
Belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak
Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak
Amirine, maiyetindekilere, iş arkadaşlarına veya iş sahiplerine hakarette bulunmak veya bunları tehdit etmek
Diplomatik statüsünden yararlanmak suretiyle yurt dışında, haklı bir sebep göstermeksizin ödeme kabiliyetinin üstünde borçlanmak ve borçlarını ödemedeki tutum ve davranışlarıyla Devlet itibarını zedelemek veya zorunlu bir sebebe dayanmaksızın borcunu ödemeden yurda dönmek
Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak
Herhangi bir siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak
Özürsüz devamsızlıkta basamak şöyledir: 1 veya 2 gün aylıktan kesme, kesintisiz 3 ile 9 gün kademe ilerlemesinin durdurulması, bir yılda toplam 20 gün devlet memurluğundan çıkarma.
Son kademedeki memurlar için özel kural
Öğrenim durumları nedeniyle yükselebilecekleri kadroların son kademelerinde bulunan devlet memurlarına, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren hâllerde bu ceza yerine brüt aylıklarının dörtte biri ile yarısı arasında kesinti uygulanır. Tekrarında görevlerine son verilir.
5. Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası ve Gerektiren Fiiller
Devlet memurluğundan çıkarma, bir daha devlet memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarmaktır. Bu en ağır cezayı gerektiren fiil ve haller şunlardır:
İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak; boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak
Yasaklanmış her türlü yayını veya siyasi ya da ideolojik amaçlı bildiri, afiş, pankart, bant ve benzerlerini basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya bunları kurumların herhangi bir yerine asmak veya teşhir etmek
Siyasi partiye girmek
Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek
Savaş, olağanüstü hâl veya genel afetlere ilişkin konularda amirlerin verdiği görev veya emirleri yapmamak
Amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiilî tecavüzde bulunmak
Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak
Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak
Siyasi ve ideolojik eylemlerden arananları görev mahallinde gizlemek
Yurt dışında Devletin itibarını düşürecek veya görev haysiyetini zedeleyecek tutum ve davranışlarda bulunmak
5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkındaki Kanuna aykırı fiilleri işlemek
Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olmak, bu örgütlere yardım etmek, kamu imkân ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanmak ya da kullandırmak, bu örgütlerin propagandasını yapmak
Cezayı Ağırlaştıran, Hafifleten ve Genişleten Hükümler
Madde 125’in son fıkraları, cezanın nasıl artırılıp azaltılacağını düzenler:
Durum | Sonuç |
|---|---|
Aynı fiilin cezanın özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekrarı | Bir derece ağır ceza uygulanır |
Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil veya hâller nedeniyle verilen cezaların üçüncü uygulaması | Bir derece ağır ceza verilir |
Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar | Verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir |
Sayılan fiillere nitelik ve ağırlıkları itibarıyla benzer eylemler | Aynı neviden disiplin cezaları verilir |
Fiilin genel hükümler kapsamına girmesi | Disiplin kovuşturması yapılmış olması, ayrıca ceza kovuşturması açılmasına engel olmaz |
Hafifletme “bir derece” kadardır ve “uygulanabilir” ifadesiyle takdire bağlıdır. Ağırlaştırma ise tekrarda “uygulanır” diye kesin yazılmıştır. İkisini aynı kesinlikte öğrenmek yanlıştır.
Disiplin Cezasını Kim Verir? (Madde 126 ve 134)
Uyarma, kınama ve aylıktan kesme: Disiplin amirleri tarafından verilir.
Kademe ilerlemesinin durdurulması: Memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra atamaya yetkili amirler tarafından verilir. İl disiplin kurullarının kararlarına dayanan hâllerde ise valiler verir.
Devlet memurluğundan çıkarma: Amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir.
Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur. Kurullar cezayı ya kabul eder ya da reddeder. Ret hâlinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttir.
Kurumun merkezinde bir Yüksek Disiplin Kurulu, her ilde ve bölge esasına göre çalışan kuruluşlarda bölge merkezinde birer Disiplin Kurulu bulunur. Kurulların kuruluşu, üyelerin görev süresi, görüşme ve karar usulü gibi konular Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir (Madde 134).
Disiplinde Süreler: Zamanaşımı ve Karar Süreleri

Zamanaşımı (Madde 127)
Fiil ve hâllerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren şu sürelerde soruşturmaya başlanmazsa disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar:
Ceza grubu | Başlama süresi |
|---|---|
Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması | 1 ay içinde disiplin soruşturmasına başlanmalı |
Devlet memurluğundan çıkarma | 6 ay içinde disiplin kovuşturmasına başlanmalı |
Ayrıca fiil ve hâllerin işlendiği tarihten itibaren en geç iki yıl içinde disiplin cezası verilmezse ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar. Bu fıkra 23/1/2026 tarihli ve 7573 sayılı Kanunla değiştirilmiştir. Disiplin cezası yargı kararıyla iptal edilirse, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan zamanaşımı süresi içinde; sürenin dolması veya altı aydan daha az süre kalması hâlinde en geç altı ay içinde, karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası verilebilir.
Kanun metnine göre 127. maddedeki iki yıllık nihai zamanaşımı hükmü 23/1/2026 tarihli 7573 sayılı Kanunla değişmiştir. Eski kitaplardaki bilgiyi kontrol edin, güncel metinden çalışın.
Karar süreleri (Madde 128)
Uyarma, kınama, aylıktan kesme: Disiplin amirleri soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren 15 gün içinde karar vermek zorundadır.
Kademe ilerlemesinin durdurulması: Soruşturma dosyası 15 gün içinde yetkili disiplin kuruluna gönderilir. Kurul, dosyayı aldığı tarihten itibaren 30 gün içinde kararını bildirir.
Memurluktan çıkarma: Dosya yüksek disiplin kuruluna gönderildikten sonra azami altı ay içinde kurulca karara bağlanır.
Savunma Hakkı (Madde 129 ve 130)

Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez (Madde 130). Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde ya da belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.
Hakkında memurluktan çıkarma cezası istenen memur, soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye ve disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir (Madde 129).
“Savunma süresi 7 gündür” demek eksiktir. Kanun “7 günden az olmamak üzere” der. Yani verilecek süre en az 7 gün olmalıdır.
Ceza Kovuşturması ile Disiplin Kovuşturması İlişkisi (Madde 131)
Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması, disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkûm olması veya olmaması hâlleri de ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz.
Cezanın Uygulanması ve Sonuçları (Madde 132)
Disiplin cezaları verildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder ve derhal uygulanır.
Aylıktan kesme cezası, cezanın veriliş tarihini takip eden ay başında uygulanır.
Verilen cezalar üst disiplin amirine, devlet memurluğundan çıkarma cezası ayrıca Devlet Personel Başkanlığına bildirilir.
Cezaların atama üzerinde de etkisi vardır. Aylıktan kesme cezası ile cezalandırılanlar 5 yıl, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile cezalandırılanlar 10 yıl boyunca daire başkanı kadrolarına, daire başkanı kadrosunun dengi ve daha üstü kadrolara, bölge ve il teşkilatlarının en üst yönetici kadrolarına, düzenleyici ve denetleyici kurumların başkanlık ve üyeliklerine, vali ve büyükelçi kadrolarına atanamaz.
AYLIKTAN KESME
5 yıl
Üst yönetici kadrolara atanamama
KADEME DURDURMA
10 yıl
Üst yönetici kadrolara atanamama
SİLİNME
5 ve 10 yıl
Cezanın özlük dosyasından silinmesi için başvuru süreleri
Cezaların Özlük Dosyasından Silinmesi (Madde 133)
Disiplin cezaları memurun özlük dosyasına işlenir. Devlet memurluğundan çıkarma dışında bir disiplin cezası almış memur, uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından 5 yıl, diğer cezaların uygulanmasından 10 yıl sonra atamaya yetkili amire başvurarak cezalarının özlük dosyasından silinmesini isteyebilir.
Memurun bu süreler içindeki davranışları isteğini haklı kılacak nitelikteyse silinmesine karar verilir ve bu karar özlük dosyasına işlenir. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının silinmesinde disiplin kurulunun mütalaası alınır.
Ceza | Silinme için başvuru süresi |
|---|---|
Uyarma | 5 yıl |
Kınama | 5 yıl |
Aylıktan kesme | 10 yıl |
Kademe ilerlemesinin durdurulması | 10 yıl (disiplin kurulunun mütalaası alınır) |
Disiplin Cezasına İtiraz (Madde 135)
Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir.
İTİRAZ SÜRESİ
7 gün
Kararın tebliğinden itibaren
İTİRAZ MERCİİ
30 gün
İtiraz dilekçesi ve eklerinin intikalinden itibaren karar süresi
SONRASI
İdari yargı
Disiplin cezalarına karşı idari yargıya başvurulabilir
Süresi içinde itiraz edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir. İtirazın kabulü hâlinde disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilir.
Görevden Uzaklaştırma Disiplin Cezası Değildir (Madde 137–145)

Görevden uzaklaştırma, kamu hizmetlerinin gerektirdiği hâllerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen memurlar hakkında alınan ihtiyatî bir tedbirdir. Soruşturmanın herhangi bir safhasında da alınabilir. Bir ceza değildir.
Konu | Hüküm | Madde |
|---|---|---|
Yetkililer | Atamaya yetkili amirler, bakanlık ve genel müdürlük müfettişleri, illerde valiler, ilçelerde kaymakamlar | 138 |
Soruşturma süresi | Görevden uzaklaştırmayı izleyen 10 iş günü içinde soruşturmaya başlanması şarttır | 139 |
Aylık | Görevden uzaklaştırılan veya suçtan tutuklanan ya da gözaltına alınan memura aylığının üçte ikisi ödenir; sosyal hak ve yardımlardan yararlanmaya devam eder | 141 |
Süre (disiplin kovuşturması) | En çok 3 ay devam eder. Bu süre sonunda karar verilmezse memur görevine başlatılır | 145 |
Süre (ceza kovuşturması) | Yetkili amir durumu iki ayda bir inceler ve görevine dönüp dönmemesi hakkında karar verir | 145 |
Soruşturma veya yargılama sonunda memurluktan çıkarmadan başka bir disiplin cezası verilenler, yargılamanın men’ine veya beraatine karar verilenler, hükümden evvel kovuşturması genel af ile kaldırılanlar ve memurluğa engel olmayan bir cezayla hükümlü olup cezası ertelenenler bakımından, kararların kesinleşmesi üzerine görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılır ve memurun göreve tekrar başlatılması zorunludur (Madde 143). Tedbiri keyfi, garaz veya kin nedeniyle alan veya soruşturmaya derhal başlamayan amir hukuki, mali ve cezai sorumluluğa tabidir (Madde 139).
Disiplin Cezalarının Başka Alanlara Etkileri
Kademe ilerlemesi (Madde 64): Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.
Adaylık (Madde 56): Adaylık süresi içinde birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası almış olanların veya aylıktan kesme ya da kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almış olanların, disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayı ile ilişikleri kesilir. İlişiği kesilenler, sağlık nedenleri hariç, üç yıl süre ile devlet memurluğuna alınmaz. Bu madde 23/1/2026 tarihli 7573 sayılı Kanunla değiştirilmiştir.
Disiplin Cezalarını Karşılaştırma Tablosu
Ceza | Süre / oran | Kim verir | İtiraz | Başvuruyla silinme |
|---|---|---|---|---|
Uyarma | Yazı ile bildirim | Disiplin amiri | Disiplin kurulu, 7 gün | 5 yıl |
Kınama | Yazı ile bildirim | Disiplin amiri | Disiplin kurulu, 7 gün | 5 yıl |
Aylıktan kesme | Brüt aylığın 1/30 – 1/8’i | Disiplin amiri | Disiplin kurulu, 7 gün | 10 yıl |
Kademe ilerlemesinin durdurulması | 1 – 3 yıl | Atamaya yetkili amir (disiplin kurulu kararı sonrası) | Yüksek disiplin kurulu, 7 gün | 10 yıl |
Devlet memurluğundan çıkarma | Bir daha atanmamak üzere | Yüksek disiplin kurulu kararı | Kanunda ayrı itiraz yolu belirtilmemiş; idari yargı yolu açıktır | Silinme hükmünün kapsamı dışındadır |
Disiplin Cezaları Konusunda Sık Yapılan Hatalar
Karıştırılan konu | Doğru bilgi |
|---|---|
Aylıktan kesme oranı | Brüt aylığın 1/30 ile 1/8’i arasıdır. |
Kademe durdurma süresi | 1 ile 3 yıldır. |
Devamsızlık basamakları | 1-2 gün aylıktan kesme; 3-9 gün kademe durdurma; yılda toplam 20 gün çıkarma. |
Savunma süresi | En az 7 gün (7 günden az olmamak üzere). |
İtiraz süresi | Kararın tebliğinden itibaren 7 gün. |
Soruşturmaya başlama süresi | Çıkarma dışında 1 ay, çıkarmada 6 ay. |
Görevden uzaklaştırma | Ceza değil, ihtiyatî tedbirdir; disiplin kovuşturmasında en çok 3 ay sürer. |
Silinme süreleri | Uyarma ve kınama 5 yıl; diğer cezalar 10 yıl. |
Hakkınızda Disiplin Soruşturması Başlatılırsa
Savunma hakkınızı kullanın: Savunmanız alınmadan ceza verilemez. Verilen süre en az 7 gündür; bu sürede savunma yapmazsanız savunma hakkından vazgeçmiş sayılırsınız.
Cezanın türünü öğrenin: Uyarma, kınama ve aylıktan kesmeyi disiplin amiri, kademe ilerlemesinin durdurulmasını disiplin kurulu kararından sonra atamaya yetkili amir verir.
İtiraz süresini kaçırmayın: Ceza tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz edebilirsiniz. Süresinde itiraz edilmeyen cezalar kesinleşir.
İdari yargı yolunu bilin: Disiplin cezalarına karşı idari yargıya başvurulabilir.
Silinme hakkınızı takip edin: Uyarma ve kınama için 5 yıl, diğer cezalar için 10 yıl sonra özlük dosyasından silinmesini isteyebilirsiniz.
Bu yazı 657 sayılı Kanun’un güncel metnine göre hazırlanmıştır. Kanunda yapılan değişiklikler hak ve sürelerinizi etkileyebilir. Başvurunuzu yapmadan önce kurumunuzun personel biriminden güncel uygulamayı teyit edin.
Sık Sorulan Sorular
Devlet memurunun disiplin cezaları nelerdir?
Uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarma olmak üzere beş tanedir (Madde 125).
Aylıktan kesme cezasında ne kadar kesinti yapılır?
Memurun brüt aylığından 1/30 ile 1/8 arasında kesinti yapılır.
Savunma alınmadan disiplin cezası verilebilir mi?
Hayır. Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez (Madde 130).
Disiplin cezasına kaç gün içinde itiraz edilir?
Kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edilebilir (Madde 135).
Özürsüz olarak göreve gelmemenin cezası nedir?
Bir veya iki gün göreve gelmemek aylıktan kesme, özürsüz ve kesintisiz 3 ile 9 gün göreve gelmemek kademe ilerlemesinin durdurulması, bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek ise devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektirir.
Disiplin cezası özlük dosyasından silinir mi?
Evet. Çıkarma dışında bir ceza almış memur, uyarma ve kınama için 5 yıl, diğer cezalar için 10 yıl sonra atamaya yetkili amire başvurarak cezanın silinmesini isteyebilir (Madde 133).
Özet
Devlet memuru için beş disiplin cezası vardır: uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarma. Savunma alınmadan ceza verilemez, itiraz süresi tebliğden itibaren 7 gündür. Güncel metindeki 2026 değişikliklerini mutlaka kontrol edin.
Kaynak: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (Kabul Tarihi: 14/7/1965, Resmî Gazete: 23/7/1965, Sayı: 12056), Madde 56, 64, 124–135 ve 137–145; 23/1/2026 tarihli ve 7573 sayılı Kanunla yapılan değişiklikler dahil güncel metin.



