Refakat İzni Nedir? Şartlar, Süre ve Kurallar (657 Sayılı Kanun ve Yönetmelik)
Memurlarda refakat izni: hangi yakınlar için verilir, sağlık kurulu raporu şartı, 3 ay süre ve bir katına uzatma, 6 aylık sınır yönetmeliğe göre.

Refakat izni, memurun yakınlarından birinin ağır bir kaza geçirmesi veya tedavisi uzun süren bir hastalığı bulunması hâlinde verilen izindir. 657 sayılı Kanunun 105. maddesine dayanan izin, Devlet Memurlarına Verilecek Hastalık Raporları ile Hastalık ve Refakat İznine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin (Yönetmelik) 10. maddesinde ayrıntılandırılmıştır. Bu yazıda refakat izninin şartlarını, süresini ve kurallarını yalnızca bu metinlere dayanarak anlatıyoruz.
Refakat izninin kapsamı, rapor şartı, 3 aylık süre ve bir katına uzatma, 6 aylık toplam sınır, aynı kişi için tek memur kuralı ve izin sırasında durumun ortadan kalkması.
Kimin İçin Refakat İzni Verilir? (Madde 10)

Memurlara refakat izni verilebilmesi için memurun bakmakla yükümlü olduğu ana, baba, eş ve çocuklarından birinin; ya da bakmakla yükümlü olmamakla birlikte refakat edilmediği takdirde hayatı tehlikeye girecek ana, baba, eş ve çocuklarıyla kardeşlerinden birinin ağır bir kaza geçirdiğinin veya tedavisi uzun süren bir hastalığı bulunduğunun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi zorunludur.
Sağlık Kurulu Raporunda Neler Yazılır?

Refakat sebebiyle izin verilmesine esas teşkil edecek sağlık kurulu raporunda refakati gerektiren tıbbî sebepler, refakat edilmediği takdirde hayatî tehlike bulunup bulunmadığı, sürekli ve yakın bakım gerekip gerekmediği, üç ayı geçmeyecek şekilde refakat süresi ve varsa refakatçinin sahip olması gereken özel nitelikler yer alır. Gerekli görülmesi hâlinde üç aylık süre aynı koşullarda bir katına kadar uzatılır.
Süre ve Sınırlar

Aynı kişi ve aynı vakaya dayalı olarak verilecek refakat izninin toplam süresi altı ayı geçemez. Aynı kişiyle ilgili olarak aynı dönemde birden fazla memur refakat izni kullanamaz. Refakat izni kullanılırken memurun aylık ve özlük hakları korunur.
Bir memurun annesi ağır bir kaza geçirmiş ve sağlık kurulu raporu, refakat edilmediği takdirde hayatının tehlikeye gireceğini belgelemiştir. Rapor 3 aylık refakat süresi öngörmüştür. Gerekli görülürse bu süre bir katına, yani en çok 6 aya kadar uzatılabilir.
İzin Sırasında Durum Ortadan Kalkarsa

İzin süresi içinde refakati gerektiren durumun ortadan kalkması hâlinde memur, iznin bitmesini beklemeksizin göreve başlar. Bu durumda veya izin süresinin bitiminde göreve başlamayan memurlar, izinsiz ve özürsüz olarak görevlerini terk etmiş sayılarak haklarında 657 sayılı Kanun ve özel kanunların ilgili hükümlerine göre işlem yapılır.
Sık Sorulan Sorular
Refakat izni kaç ay sürer?
Sağlık kurulu raporunda üç ayı geçmeyecek şekilde belirlenir; gerekirse bir katına kadar uzatılır. Toplam süre altı ayı geçemez.
Kardeşin hastalığı için refakat izni verilir mi?
Evet; ancak yalnızca refakat edilmediği takdirde hayatı tehlikeye girecekse ve bu durum sağlık kurulu raporuyla belgelenmişse.
İki kardeş aynı anda refakat izni kullanabilir mi?
Hayır. Aynı kişiyle ilgili olarak aynı dönemde birden fazla memur refakat izni kullanamaz.
Refakat izninde maaş kesilir mi?
Hayır. Aylık ve özlük hakları korunur.
Özet
Refakat izni sağlık kurulu raporuna dayanır. Süre üç ay olarak belirlenir ve gerekirse bir katına uzatılır; toplam süre altı ayı geçemez. Aynı kişi için aynı dönemde yalnızca bir memur izin kullanabilir. Durum ortadan kalkarsa memur izin bitmeden göreve başlar.
Bu yazı 657 sayılı Kanun’un güncel metnine göre hazırlanmıştır. Kanunda yapılan değişiklikler hak ve sürelerinizi etkileyebilir. İşlem yapmadan önce kurumunuzun personel biriminden güncel uygulamayı teyit edin.
Kaynak: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (Kabul Tarihi: 14/7/1965, Resmî Gazete: 23/7/1965, Sayı: 12056), 657 sayılı Kanun Madde 105; Devlet Memurlarına Verilecek Hastalık Raporları ile Hastalık ve Refakat İznine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik Madde 10.



